پروتز و روکش دندان نوعی درمان زیبایی دندان در شاخه دندانپزشکی زیبایی محسوب میشود که به عنوان روکش دندان یا همان دندان مصنوعی شناخته شده است. پروتزها برای از بین بردن ایرادات و نقصهای دندان و همچنین برای اصلاح طرح لبخند مورد استفاده قرار میگیرند. پر کردن جای خالی دندانها، اصلاح ساختار ظاهری دندان و رفع عیوب ظاهری بوسیله پروتز دندانی برطرف میشود. از دیگر کاربردهای پروتز ثابت یا متحرک دندان برای جایگزینی دندان از دست رفته در عضلات فک می باشد.

انواع پروتز و روکش دندان:
پروتزها به دو دسته پروتز ثابت و پروتز متحرک تقسیم بندی میشوند:
پروتز ثابت: دندان آسیب دیده یا شکسته شده با استفاده از روکش دندان ترمیم میشود. پروتزهای ثابت از نوع تاج یا روکش دندان و بریج دندان هستند. پروتزهای ثابت به دندان اصلی چسبیده میشوند و بیمار قابلیت جابه جایی آن را ندارد. پروتز باعث ترمیم و بازسازی شکل اولیه دندان میشوند. استفاده دیگری که از پروتز دندان یا روکش دندان میشود، در زمینه تعویض مواد پرشده تیره دندان به هنگام ترمیم ریشه یا عصب کشی دندان با روکش دندان همرنگ است. روکش دندان به استحکام دندان کمک میکنند و ظاهری طبیعی به آن میبخشند.
پروتز متحرک: این نوع پروتز در دسته بعدی پروتزها قرار میگیرد. قابلیت جابه جایی در دهان را دارند و قابل تعویض هستند که به آن دندان مصنوعی هم میگویند. دندانهای مصنوعی مجموعهای از پروتزهایی هستند که به یک صفحه پلاستیکی یا فلزی متصل شده اند.
مواد سازنده پروتز ثابت
روکش یا بریج سرامیک متصل به فلز(PFM): در این نوع پروتز ابتدا فریم یا چارچوبی از فلزات مخصوص (تیتانیوم، پالادیوم و یا طلا) که به روکش یا بریج ثبات میدهند ساخته میشود سپس لایه ای از سرامیک دندانی برای بازسازی ظاهر و سطح جونده پروتز به این فریم متصل میشود.
مراحل درمان پروتز ثابت:
- دندانپزشک در مرحله آغازین آماده سازی اولیه را بر روی دندان بیمار انجام می دهد. پس از آن قالبگیری دندان انجام می شود و نتیجه برای لابراتوار دندانپزشکی فرستاده می شود.
- در لابراتوار قالب ها با استفاده از گچ دندانپزشکی ریخته میشود و ماکت دندان از جنس گچ ساخته می شود.
- پس از آن روی این ماکت فریم فلزی ساخته می شود و سپس چند لایه سرامیک در حرارت بسیار بالا به فریم فلزی اتصال داده می شود. اگر به ویژگی های فردی به عنوان مثال رنگ دندان و سایز آن توجه بیشتری شود، میتوان پروتز دندان زیباتری ساخت که به دندان های واقعی بیمار نزدیکتر باشد.
- روکش یا بریج دندان فاقد فلز این روکشها از دی اکسید زیرکونیوم (زیرکونیا) و یا سرامیک فشرده ساخته میشود، روش آماده سازی دندانها و قالبگیری و ارسال به لابراتوار مشابه روکش های فلز و سرامیک است ولی مراحل لابراتواری آنها با هم متفاوت است چرا که در این روش ماکتهای دندانی ابتدا توسط دوربینهای ٣ بعدی اسکن شده، سپس توسط کامپیوتر روکش مورد نظر طراحی میشود در مرحله بعد بلوک های زیرکونیومی مخصوص توسط دستگاههایی که بسیار شبیه دستگاههای تراشکاری دقیق صنعتی (معروف به دستگاههای CAD CAM) هستند تراشیده شده و تبدیل به روکش می شوند.
- و پس از آن توسط متخصص روی لثه و در جای مناسب قرار میگریند.
سرامیک زیرکونیوم ماده اصلی تشکیل دهنده روکشها و بریجهاست که در چند سال گذشته توسعه بسیاری داده شده است. این ماده مزایای بسیاری نسبت به پروتز فلز و سرامیکی دارد:
- این مواد فلزی نیستند و حساسیت هایی که به خاطر نزدیکی فلز با بافتهای دندان بوجود می آید را به وجود نمی آورند.
- علاوه بر خواص گفته شده زیرکونیاها دربسیاری از جنبه ها بهتر از فلز عمل می کنند و پروتز ساخته شده از ان به طور کامل با فرم و رنگ دندان هماهنگی دارد.
- این مواد از نظر بیولوژیکی خنثی هستند و با محیط زیست سازگاری دارند . این مواد حرارت و برق را به سختی از خود عبور می دهند. (دندانهای پایه را از تحریکات شدید محافظت میکنند) علاوه بر این پلاک های دندانی روی سطح انها تجمع پیدا نمیکنند.
- زیرکونیاها در برابر نور نفوذ پذیرند و دارای خواص فتودینامیک عالی هستند، ( این خاصیت به طبیعی تر شدن ظاهر روکش کمک زیادی میکند ).
- با استفاده از این مواد خطر التهاب لثه یا خارج شدن لثه از حالت طبیعی وجود ندارد.
- خطر ابتلا به آلرژی و یا تغییر رنگ لثه ها در نزدیکی لبه های فلزی وجود ندارد.
نقطه ضعف این مواد گرانتر بودن نسبت به مواد مشابه خود است. علاوه بر پروتز دندان ،ایمپلنت های دندانی و قطعات مربوط به آن که به ایمپلنت متصل میشوند نیز از این مواد ساخته شده اند به نظر میرسد که استفاده از این مواد فصل جدیدی را در دندانپزشکی باز کرده است.

پروتز متحرک:
در استفاده از این پروتز ها به دلیل تخریب مستمر و تحلیل تیغه استخوان فک هر ١یا ٢ سال نیاز به بررسی آن و هر ۵ تا ٧ سال نیاز به جایگزینی پیدا میکنند .در صورتی که بیمار همه دندانهای خود را ازدست نداده باشد برای جایگزینی چند دندان از دست رفته پروتز (یا دندان مصنوعی) پارسیل مورد استفاده قرار میگیرد. این نوع پروتز روی یک صفحه فلزی ساخته می شود که توسط یک لایه روکش پلاستیکی همرنگ لثه ها پوشیده شده است. پروتزهای پارسیل توسط قفلها یا نگه دارنده های مخفی به دندان ها متصل باقی میمانند. باید توجه داشت که تا قبل از معرفی ایمپلنت های دندانی، بازسازی سیستم جونده بر روی استفاده از دندان مصنوعی متمرکز بود ولی امروزه به سبب مزایای بیشمار ایمپلنت ها این نوع از پروتز دندان کمتر استفاده می شود.

مزایای پروتز دندانی:
-
جلوگیری از تحلیل رفتن استخوان فک
-
حفاظت از دندان های مصنوعی و روکش های جزئی
-
نگهداری از دهان و دندان
-
افزایش کیفیت استفاده از دندانها
-
افزایش و بهبود زیبایی
هزینه پروتز دندان:
هزینه پروتز تا حد زیادی به دندانپزشک معالج بستگی دارد. به طور کل هزینه اکثر خدمات دندانپزشکی بر دو اساس محاسبه میشود: ارزش مواد مصرفی و دستمزد دندانپزشک. در پروتز های دندانی افزون بر این دو مورد دستمزد لابراتوار سازنده نیز به هزینه های تمام شده اضافه میشود. اگرچه پروتزها ارزانتر از ونیرها هستند، اما برخی دندانپزشکان هستند که هزینه ی زیادی بابت آن دریافت می کنند. بهتر است قبل از مراجعه به دندانپزشک، در مورد کیفیت و هزینه تحقیق کنید. علاوه بر این، بهتر است قبل از تصمیم گیری نظر یک متخصص را در مورد دندانپزشکان زیبایی و دندانپزشکان پروتز جویا شوید، به این دلیل که ممکن است نیاز واقعی شما متفاوت با چیزی باشد که تصور می کنید.
در صورتی که سوالات دیگری در زمینه ی پروتز و روکش دندان و یا مطلع شدن از هزینه ی ان دارید می توانید با شماره های زیر تماس حاصل فرمایید.
01332125192
09332054343
سوالات متداول:
1. درصورت شکستن دیواره ی دندان عصب کشی شده امکان روکش کردن ان دندان وجود دارد؟
در صورتیکه دندان عمیقا از زیر لثه شکسته باشد، دیگر نمی توان روکش کرد و باید کشیده شود.
2. ایا شکستگی روکش قابل ترمیم است؟
خیر تنها راه تعویض روکش می باشد.
3. آیا رنگ روکش به مرور تیره می شود؟
خیر هرگز تغییر رنگ نمی دهد.
